Hogeschool Windesheim onderzoekt arbeidsmarkttekorten in Regio Zwolle
De arbeidsmarkt in Regio Zwolle staat onder druk. In sectoren als ICT, onderwijs en zorg & welzijn lopen werkgevers steeds vaker tegen hetzelfde probleem aan: vacatures blijven openstaan terwijl de vraag naar personeel blijft groeien. Tegen die achtergrond heeft hogeschool Windesheim binnen het FastSwitch-programma een uitgebreide arbeidsmarktscan uitgevoerd naar de regionale arbeidsmarkt in deze tekortsectoren.
De scan brengt cijfers bijeen over werkgelegenheid, vacatures, arbeidsmarktspanning en de aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt. Daarmee ontstaat een scherper beeld van waar de grootste uitdagingen liggen – nu én richting 2030. De centrale vraag daarbij: waar ontstaan structurele tekorten en welke rol kan omscholing spelen bij het versterken van de regionale arbeidsmarkt?
De uitkomsten geven duidelijke aanwijzingen dat investeren in omscholingstrajecten noodzakelijk blijft. Juist daarom zet Windesheim met FastSwitch in op flexibele leer- en ontwikkelroutes voor hoogopgeleide professionals die willen overstappen naar maatschappelijk cruciale sectoren.
ICT: werkgevers blijven zoeken naar hoger opgeleide professionals
De ICT-sector in Regio Zwolle groeide de afgelopen jaren sterk. Hoewel de groei recent wat afvlakt, blijft de arbeidsmarkt zeer krap. Eind 2025 stonden gemiddeld ruim zeven vacatures open per werkloze ICT’er.
Vooral software- en applicatieontwikkelaars vormen de motor van de regionale ICT-arbeidsmarkt. Zij zijn niet alleen de grootste beroepsgroep binnen ICT, maar ook het meest gevraagd door werkgevers. Tegelijkertijd laat het onderzoek zien dat organisaties steeds nadrukkelijker zoeken naar hoger opgeleide professionals: 73 procent van de ICT-vacatures richt zich op hbo-opgeleiden.
De prognoses richting 2030 laten zien dat juist op bachelor- en masterniveau de vraag groter blijft dan het verwachte aanbod van afgestudeerden. Dat betekent dat de behoefte aan nieuwe instroom – ook via omscholingstrajecten – voorlopig niet afneemt.
Onderwijs: de klas blijft personeel vragen
Ook in het onderwijs blijft de druk voelbaar. Hoewel het totaal aantal vacatures iets afneemt, blijft de arbeidsmarkt voor pedagogische beroepen krap. Vooral basisscholen en onderwijsinstellingen blijven zoeken naar nieuwe professionals. Eind 2025 stonden gemiddeld ruim twee vacatures open per werkloze met een pedagogische achtergrond.
Leerkrachten basisonderwijs vormen de grootste beroepsgroep binnen de sector. Daarnaast blijkt dat pedagogische functies in hoge mate vragen om hbo- of wo-opgeleiden. Voor docenten in het voortgezet en hoger onderwijs is een afgeronde hbo-opleiding doorgaans het minimale vereiste.
Wat het onderzoek vooral zichtbaar maakt, is dat de toekomstige vraag in belangrijke mate ontstaat door vervanging. Tot 2030 komt 92 procent van de verwachte baanopeningen voort uit pensionering en uitstroom van medewerkers. De uitdaging zit dus niet alleen in groei, maar vooral in het opvangen van het vertrek van ervaren professionals.
Zorg & welzijn: de grootste druk zit in de zorg
De meest urgente signalen komen uit de sector zorg & welzijn. Daar is de arbeidsmarktspanning het hoogst van alle onderzochte sectoren. Eind 2025 stonden gemiddeld acht vacatures tegenover iedere werkloze. Voor gespecialiseerd verpleegkundigen liep dat zelfs op tot zestien vacatures per werkloze.
Tegelijkertijd groeit de sector verder door. Het aantal banen in zorg & welzijn stijgt naar verwachting naar 57.000 in 2027. Vooral de vraag naar sociaal werkers, verzorgenden en gespecialiseerd verpleegkundigen blijft groot.
De scan laat daarnaast zien dat de toekomstige personeelsvraag grotendeels wordt veroorzaakt door vervangingsvraag: medewerkers die met pensioen gaan of de sector verlaten. Tot 2030 worden ruim 8.000 baanopeningen verwacht in zorg & welzijn.
Aanvullende landelijke prognoses bevestigen dit beeld. In de aangeleverde achtergrondinformatie wordt verwezen naar verwachtingen van tekorten van 20.000 tot 30.000 verpleegkundigen richting 2035. Daarbij speelt niet alleen vergrijzing een rol, maar ook hoge werkdruk, uitstroom en een toenemende zorgvraag.
Meer dan alleen cijfers
De arbeidsmarktscan en de aanvullende ROA-studie benadrukken dat arbeidsmarktprognoses niet simpelweg gelezen moeten worden als exacte voorspellingen van tekorten of overschotten. In de ROA-studie De arbeidsmarkt naar opleiding en beroep tot 2030 wordt expliciet aangegeven dat prognoses niet bedoeld zijn als instrument voor “manpower planning”. Werkgevers passen functies aan, taken verschuiven en professionals stromen steeds vaker in vanuit andere opleidingsachtergronden.
Juist daarom zijn omscholing en zij-instroom van groeiend belang. Zeker in sectoren waar maatschappelijke druk, vergrijzing en personeelstekorten samenkomen, ontstaat behoefte aan nieuwe routes naar werk.
FastSwitch: omscholing voor tekortsectoren
Met FastSwitch biedt Windesheim verschillende omscholingstrajecten aan voor professionals die de overstap willen maken naar een hbo baan in ICT, Techniek, Onderwijs en Zorg & Welzijn. De arbeidsmarktscan bevestigt dat deze trajecten aansluiten op een blijvende regionale en landelijke behoefte.
Recent is daarnaast de eerste landelijke switchmodule voor verpleegkunde gestart: Verdiepende Oriëntatie Verpleegkunde. Deze module is ontwikkeld in samenwerking met dertien hogescholen en vormt daarmee een landelijk dekkend aanbod voor professionals die de overstap naar de zorg overwegen.
De belangstelling voor de eerste groepen is groot. Op drie locaties zijn inmiddels groepen gestart met hoogopgeleide professionals die zich oriënteren op een toekomst in de zorg. Daarmee laat FastSwitch zien dat steeds meer professionals bewust kiezen voor een maatschappelijke carrièreswitch naar sectoren waar de behoefte aan nieuwe instroom het grootst is.
De combinatie van structurele arbeidsmarktkrapte, hoge vervangingsvraag en een groeiende behoefte aan hoger opgeleide professionals maakt duidelijk dat investeren in omscholingstrajecten geen tijdelijke oplossing is, maar een noodzakelijke stap richting een toekomstbestendige arbeidsmarkt.